Үлийн цагаан оготнотой тэмцэнэ

..бусад

Үзүүлэх сургуулилт боллоо
Гурванбулаг суманд бэлчээрийн хөнөөлт мэрэгчидтэй энгийн механик аргаар тэмцэх үзүүлэлт сургуулилт боллоо. Тус сургуулилтад урилгаар аймгийн Засаг дарга Д.Эрдэнэбат, ХХААГазрын дарга, БОГазрын дарга нар оролцсон. Сургуулилтад аймгийн тал хээрийн бүс зонхилсон 10 сумын удирдлага, мэргэжилтэн, малчид нийлсэн 120 орчим төлөөлөгчид оролцож үлийн цагаан оготнотой тэмцэх арга туршлагыг газар дээр нь суралцлаа. Сургалтанд оролцсон төлөөлөгчид цаашид үлийн цагаан оготнотой тэмцэх механик биологийн аргыг сумандаа нэвтрүүлэх үүрэгтэй. Сургалтын үеэр байгаль орчинд халгүй энгийн механик, биологийн аргаар тэмцэх ажлыг орон нутагт хариуцан зохион байгуулж гүйцэтгүүлэхээр ХХААГзар, БОГазар 10 сумын Засаг дарга нартай гурвалсан гэрээг байгуулсан. Үзүүлэх сургуулилтыг УХЭШХ-ийн ажилтан доктор Д.Цэвээндорж удирдаж явуулсан.

Зайлшгүй тэмцэх шаардлагатай 217 мянган га талбайтай
Өнгөрөгч 2014 онд Шинжлэх ухааны академийн Газар зүйн хүрээлэн, хөдөөгийн хөгжлийн судалдааны хүрээлэнгээс аймгийн бэлчээрийн ашиглалт тлхлагдлын суурь судалгааг хийсэн. Уг судалгаагаар аймгийн газар нутгийн 640 мянган га талбайд үлийн цагаан оготно тархаад байгаагаас 217 мянган га талбайд байгаа оготнотой зайлшгүй тэмцэх шаардлагтай хэмээн гарсан.  Энэ үүднээс аймгийн удирдлга үлийн цагаан оготнотой тэмцэх ажилд орон нутгийн төсвөөс 455 сая төгрөгийг тусгасан. Энэ хөрөнгийг 10 сумын 32 багт хуваан бэлчээрийн хөнөөлт мэрэгч амьтантай тэмцэнэ.
Оготно хэт олширсноор малын бэлчээр хувхайруулж, өвсний үндсийг идэж устган, үржил шимгүй, өнгө зүсгүй хоосон сул шороо  болгон үлдээж буй жишээ хөдөө орон нутгаар явахад маш ихээр таардаг билээ. Жишээлвэл манай аймгийн хамгийн олон тоо толгой

40 үлийнээс дээш байвал ургамлын 70 хувь нь үгүй болдог
Мэрэгчдийн хамгийн хөнөөлтэй нь үлийн цагаан оготно бөгөөд бэлчээр сүйтгэгч гол дайсан юм. тал хээрийн гол аймгуудад сүүлийн хоёр жил үлийн цагаан оготно эрс ихэссэн ба энэ нь өсөлтийн давтамжийн үетэй холбоотой тухай эрдэмтэд ярьсан байдаг.
Хавар хоёр ширхэг байсан үлийн цагаан оготно намар болоход 40-60 түүнээс ч олон болж өсдөг нь судалгаагаар батлагдсан. Нэг гад байгаа үлий 40 буюу түүнээс олон болвол тухайн га өвсийн 70 хувийг үндсээр нь идэх буюу дахин өвс ургах нөхцөлийг бүрэн зогсоодог байна.

Механик биоллгийн арга хамгийн үр дүнтэй
Манай орон 60 аад оноос эхлэн авиа химийн аргаар үлийн цагаан оготныг устгах ажлыг зохион байгуулж ирсэн. Химийн аргаар устгаж байсан уг ажлыг 40 гаруй жил ашиглаад олон улсын туршлагаар энэ аргаас татгалзаж байна. Эрдэмтдийн судалгаагаар үлийн цагаан оготно нь өндөр, өтгөн сахлаг өвс ургамал дунд үржиж чаддаггүй, харин сийрэг өвс ногоотой газар амархан тархаж, үрждэг. Уг “дайсантай” тэмцэхэд механик биологийн арга илүү үр дүнтэй байдаг аж. Тухайлвал утах, ус цутгах, хөеө ноохой авах, махчин шувуудад үүр, суултуур засаж өгөх зэрэг шалгарсан аргууд байдаг байна. Эдгээр аргуудыг малчин хүн малаа хариулж явахдаа л хийчихэж дөнгөх хамгийн амархан хэрнээ чухал үр дүнтэй арга болохыг эрдэмтэд батлаад байгаа.

Малчид өөрсдөө тэмцэх шаардлагатай байна
Бэлчээр бол малчид, мал аж ахуйн бизнес эрхэлж буй хүмүүсийн амьжиргааны гол эх үүсвэр. Сүүлийн жилүүдэд бэлчээр газрын дотойтол цөлжилт нэмэгдэж цаашид улам бүр ихсэх хандлагатай болж байгаа. Энэ нь манай аймгийн эдийн засгийн голлох салбарын нэг болох мал аж ахуйд ихээхэн сөрөг нөлөөтэй байгаа юм. Сүүлийн жилүүдэд хамгийн хурцаар яригдах болсон үлийн цагаан оготно устгах ажлыг аймаг орон нутаг, улсын төсөв, төсөл хөтөлбөрөөр шат дараатай зохион байгуулж байгаа ч тодорхой үр дүнд хүрэхгүй байгааг мэргэжлийн байгууллага онцолсон. Энэ ажилд зөвхөн улсаас хөрөнгө мөнгө харахгүй малчид өөрсдөө зуслан, намаржаа, хаваржаа, өвөлжөөний газраа хамгаалж хортон мэрэгчидтэй энгийн аргуудаар цаг алдалгүй тэмцээд байвал хортон мэрэгчид багасаж бүр арилдаг туршлага ч бидний амьдрал дээр байдаг. Иймд малчид өөрсдийн үнэт баялаг болох мал аж ахуйгаа өсгөн үржүүлэхийн тулд энэ ажлыг зохион байгуулах шаардлагатай байгааг сургалт семинарт оролцогчид дэмжиж байсан юм.

Та хэл бид хүргэе 7034-7034

Ил тод байдал

Санал асуулга

1. Аймгийн Засаг даргын Тамгын газрын үйл ажиллагааны үнэлгээ

Үр дүнг харуулах

Вэб холбоос

Хандалт: 1425238

© 2013 он Булган аймгийн Засаг Даргын Тамгын газар